Γαστροσκόπηση
Τι είναι η γαστροσκόπηση;
Η γαστροσκόπηση είναι μια διαγνωστική επεμβατική πράξη κατά την οποία χρησιμοποιούμε το γαστροσκόπιο, ένα μακρύ λεπτός σωλήνας που περιέχει οπτικές ίνες, για να δούμε εσωτερικά τον οισοφάγο, το στομάχι και το πρώτο τμήμα του λεπτού εντέρου. Οι οπτικές ίνες του ενδοσκοπίου συνδέονται με κάμερα που περιέχει φως, και μας επιτρέπει να δούμε το εσωτερικό του στομάχου σε οθόνη. Για να δούμε καλύτερα το εσωτερικό του στομάχου το φουσκώνουμε με αέριο, ενώ μπορούμε και να αναρροφήσουμε υγρά που μπορεί να υπάρχουν.
Είστε υποψήφιος για Γαστροσκόπηση;
Συμπληρώστε το ιατρικό ιστορικό σας και λάβετε εξατομικευμένη αξιολόγηση από τον χειρουργό.
Γιατί γίνεται η γαστροκόπηση;
Η γαστροσκόπηση χρησιμοποιείται για:
- Διερεύνηση συμπτωμάτων οισοφάγου και στομάχου: Η γαστροσκόπηση είναι η πρώτη εξέταση που κάνουμε για να διαγνώσουμε οποιοδήποτε πρόβλημα του ανώτερου γαστρεντερικού. Πόνος στο στήθος ή στο στομάχι, δυσκολία στην κατάποση, καούρα στο στέρνο, πόνος ή στην άνω κοιλιά, παλινδρόμηση (ΓΟΠ) και δυσπεψία είναι οι κυριότεροι λόγοι για να κάνουμε γαστροσκόπηση. Απώλεια βάρους, υποψία κακοήθειας ή συνδρόμου δυσαπορρόφησης όπως η κοιλιοκάκη, επίσης είναι σημαντικές ενδείξεις για γαστροσκόπηση.
- Παρακολούθηση: Καταστάσεις όπως διαφραγματοκήλη, οισοφαγίτιδα, οισοφάγος Barrett, εντερική μεταπλασία στομάχου και έλκος οισοφάγου και στομάχου, χρειάζονται παρακολούθηση με γαστροσκόπηση. Ο σημαντικότερος λόγος είναι η διάγνωση προκαρκινικών βλαβών, η κατάλληλη θεραπεία τους, ή για να αποκλειστεί η μετατροπή τους σε κακοήθεια.
- Θεραπεία: Η εξέλιξη στην τεχνολογία της επεμβατικής γαστροσκόπησης μας επιτρέπει τη διενέργεια θεραπευτικών πράξεων μέσω του ενδοσκοπίου. Κάνοντας γαστροσκόπηση, μπορούμε να προβούμε σε θεραπευτικές πράξεις, από τις πιο απλές όπως η αντιμετώπιση αιμορραγούντος έλκους, ως τις πιο δύσκολες όπως η αφαίρεση επιφανειακών καρκινικών όγκων, ή διάνοιξη με ενδοπρόθεση καρκινικής απόφραξης του οισοφάγου. Με προχωρημένες τεχνικές μπορούμε να επιτύχουμε μέχρι και ενδοχειρουργική αντιμετώπιση αχαλασίας και εκκολπώματος οισοφάγου.
Πως γίνεται η γαστροσκόπηση;
Η γαστροσκόπηση διενεργείται σε εξωτερική βάση, δηλαδή οι ασθενείς υποβάλλονται σε ενδοσκόπηση σε ενδοσκοπικό τμήμα νοσοκομείου ή σε ιατρείο, και αποχωρούν μετά από λίγη ώρα.
Προετοιμασία για γαστροσκόπηση:
Εφόσον παίρνουμε φάρμακα για το στομάχι, ρωτάμε τον γιατρό μας αν πρέπει να τα σταματήσουμε για μια εβδομάδα πριν τη γαστροσκόπηση ή όχι. Οι αναστολείς αντλιών πρωτονίων (Losec, Nexium κτλ) κάνουν τη διάγνωση παθήσεων όπως η οισοφαγίτιδα και το ελικοβακτήριο πιο δύσκολη. Από την άλλη αν ο σκοπός μας είναι η παρακολούθηση γνωστής πάθησης και της αποτελεσματικότητας της αγωγής, τότε καλό είναι να συνεχίζονται μέχρι τη μέρα της γαστροσκόπησης. Τη μέρα της γαστροσκόπησης πρέπει να μένουμε νηστικοί για 8 ώρες, ώστε να είναι εντελώς άδειο το στομάχι την ώρα της εξέτασης.
Γαστροσκόπηση:
Η γαστροσκόπηση μπορεί να γίνει με χρήση αναισθητικού spray στο στόμα και το λαιμό, με μέθη ή και τα δύο. Μπορεί να είναι ιδιαίτερα ενοχλητική κυρίως σε νέα άτομα, και καλό είναι να την κάνουμε πάντα με μέθη. Σε ηλικιωμένους η γαστροσκόπηση μπορεί να είναι πολύ καλά ανεκτή μόνο με αναισθητικό spray. Αν υπάρχει περίπτωση να χρησιμοποιηθεί μέθη για να διευκολυνθεί η εξέταση, πηγαίνουμε στο νοσοκομείο ή ιατρείο με συνοδό, ο οποίος θα μας βοηθήσει να επιστρέψουμε στο σπίτι.
ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ Η ΟΔΗΓΗΣΗ τη μέρα της εξέτασης, εφόσον χρησιμοποιηθεί μέθη.
Αρχικά ψεκάζουμε τον φάρυγγα με τοπικό αναισθητικό spray για να αναισθητοποιηθεί η περιοχή και να μην προκληθούν ενόχληση και αναγωγές. Ταυτόχρονα τοποθετείται φλεβοκαθετήρας σε φλέβα του χεριού για τη χορήγηση της μέθης. Ξαπλώνουμε στο αριστερό πλευρό, βλέποντας προς την πλευρά του γιατρού, και τοποθετείται στο στόμα πλαστικό επιστόμιο. Βοηθάει να μένει το στόμα ανοιχτό, και μας εμποδίζει από το να δαγκώσουμε το ενδοσκόπιο, δημιουργώντας μεγάλα προβλήματα στο όργανο και στον εαυτό μας. Χορηγούμε μέθη και περιμένουμε να δράσει πριν ξεκινήσει την επέμβαση.
Προωθούμε το ενδοσκόπιο αρχικά στο στόμα και στη συνέχεια στον τράχηλο. Το πιο δύσκολο σημείο της γαστροσκόπησης είναι η προώθηση του ενδοσκοπίου από τον φάρυγγα στον ανώτερο οισοφάγο, καθώς η πίεση που ασκείται δημιουργεί αίσθημα πνιγμονής. Σ αυτό το σημείο βοηθάει το να προσπαθήσει να καταπιεί το σάλιο του ο ασθενής. Το ενδοσκόπιο προωθείται στη συνέχεια αρχικά στο στομάχι και στη συνέχεια στο δωδεκαδάκτυλο. Γίνεται προσεκτική επισκόπηση του εσωτερικού του ανώτερου γαστρεντερικού και λαμβάνονται φωτογραφίες και βιοψίες ανάλογα με την περίπτωση και τα ευρήματα.
Γαστροσκόπηση και ΓΟΠ
Συγκεκριμένα για συμπτώματα ΓΟΠ,, κατά την επισκόπηση του οισοφάγου παρακολουθούμε την κινητικότητα του οισοφάγου, την ύπαρξη διαφραγματοκήλης, οισοφαγίτιδας ή Barrett και τη διάνοιξη του κατώτερου οισοφαγικού σφιγκτήρα. Αφού εξετάσουμε το στομάχι, στο τέλος το φουσκώνουμε καλά και παρατηρούμε την εσωτερική πλευρά της καρδιοσοισοφαγικής συμβολής. Το τελευταίο μας δίνει πολλές πληροφορίες για την επάρκεια του οισοφαγικού σφιγκτήρα, τη γωνία του His, τη διάμετρο του οισοφαγικού τρήματος του διαφράγματος και την παρουσία διαφραγματοκήλης. Μπορούμε να εκτιμήσουμε με αυτό τον τρόπο τον βαθμό ανεπάρκειας του κατώτερου οισοφαγικού σφιγκτήρα κατά Hill. Στο τέλος της εξέτασης αναρροφούμε όλο τον αέρα πριν ανασύρουμε το όργανο.
Ανάρρωση
Ο ασθενής μετά την γαστροσκόπηση παρακολουθείται για λίγη ώρα σε χώρο ανάνηψης του ενδοσκοπικού τμήματος ή στο ιατρείο. Αναχωρεί μόνο αφού σιγουρευτούμε ότι έχει ξυπνήσει καλά, με οδηγίες για παρακολούθηση προς το συνοδό του. Επιτρέπεται να φάει και να πιει μόνο αφού περάσει η δράση του τοπικού αναισθητικού, περίπου μετά από μια με μιάμιση ώρα. Η μέθη έχει αμνησιακή δράση, και πολλές φορές οι ασθενείς θυμούνται λίγα πράγματα από την επέμβαση και από όσα τους είπε ο γιατρός μετά, σχετικά με τα ευρήματα.
Κίνδυνοι από την γαστροσκόπηση
Η γαστροσκόπηση είναι πολύ ασφαλής επέμβαση, με την πιθανότητα σοβαρών επιπλοκών να κυμαίνεται περίπου στο 1 στις 10000, συνήθως σε πολύ περίπλοκα περιστατικά.
- Πόνος: Η διάβαση του ενδοσκοπίου από τον φάρυγγα προκαλεί πόνο για 1-2 μέρες αλλά τίποτα περισσότερο. Η διάταση του στομάχου μπορεί επίσης να προκαλέσει πόνο στο στομάχι, που όμως περνάει μετά από μεριά ρεψίματα.
- Αιμορραγία: Η λήψη βιοψιών προκαλεί μικρές αιμορραγίες που σταματούν μόνες τους, εκτός αν ο ασθενής παίρνει αντιπηκτικά φάρμακα. Μεγάλες αιμορραγίες που χρειάζονται αντιμετώπιση είναι εξαιρετικά σπάνιες.
- Διάτρηση: Είναι μια πολύ επικίνδυνη επιπλοκή καθώς μπορεί να οδηγήσει σε μεσοθωρακίτιδα ή περιτονίτιδα, και χρειάζεται άμεση χειρουργική αντιμετώπιση. Είναι πολύ σπάνια επιπλοκή σε μία γαστροσκόπηση και προϋποθέτει την ύπαρξη καρκίνου, μεγάλου έλκους, ή κάποιας άλλης σοβαρής παθολογίας, συνήθως σ’ έναν ευπαθή υπέργηρο ασθενή.
Συμπέρασμα
Η γαστροσκόπηση είναι μια πολύ απλή, ασφαλής, εύκολη και γρήγορη εξέταση. Προτιμάμε να κάνουμε τη γαστροσκόπηση με μέθη για να μειώνουμε την ταλαιπωρία για τον ασθενή. Μας δίνει τη δυνατότητα να δούμε τον οισοφάγο, το στομάχι και το δωδεκαδάκτυλο και να πάρουμε βιοψίες. Είναι η πρώτη εξέταση που κάνουμε σε ΓΟΠ και συμπτώματα από τον οισοφάγο και το στομάχι που επιμένουν. Σε γενικές γραμμές, αν υπάρχουν προβλήματα από το ανώτερο γαστρεντερικό για πάνω από 2 εβδομάδες, καλό είναι να τα ελέγχουμε με γαστροσκόπηση.
Δρ. ΜΙΧΑΗΛ Σ. ΚΟΥΡΚΟΥΛΟΣ
Υπερεξειδίκευση στην
Ρομποτική Χειρουργική
Διευθυντής Χειρουργός Γαστρεντερικού
και Παχυσαρκίας
Ευρωκλινικής Αθηνών
Λαπαροσκοπική - Ρομποτική Χειρουργική
